|
بدون شک و با جرئت میتوان گفت که تمام ادیان الهی انسان را به عرفان و شناخت هر چه بهتر خداوند متعال که نتیجه آن عبودیت بهتر و کاملتر میباشد دعوت کردهاند و این نیاز فطری انسان را به زبانهای مختلف پاسخگو بودهاند و همیشه در همه جا این نکته را به بهترین وجه خود اعلام نمودهاند که هر کسی از هر نژادی و به هر زبانی میتواند در راه شناخت حضرت حق گام بردارد و موفق باشد.
و از همه ادیان بالاتر و غنیتر نسبت به این مساله دین مبین اسلام است که منبع غنی برای عرفان میباشد که این عرفان اصیل الهی به صور گوناگون و مختلف توسط نبی مکرم اسلام (ص) و ائمه اطهار (ع) بیان گردیده است. جدای از دعوت ادیان الهی به عرفان و شناخت هرچه بهتر خداوند متعال فطرت انسان نیز به این مساله سوق دارد یعنی دوست دارد که در مسیر شناخت خداوند متعال گام بردارد و این مساله طبیعی در وجود انسان به ودیعت نهاده شده و به جرئت میتوان گفت این شمع در وجود هیچ کسی خاموش نمیباشد. هر چند ممکن است که نور این شمع ضعیف گشته یا پردهای روی آن را گرفته باشد ولی به طور کلی خاموش نمیشود؛ و استعداد فطری آن در وجود هر انسانی وجود دارد و ادیان الهی میآیند و آن را جهت میدهند. اسلام جهتگیری را در عرفان و شناخت حضرت حق دارد، چه در زمینه عرفان نظری و چه در زمینه عرفان عملی. حرفها وگفتهها و نکتههای فراوانی دارد. بنابراین میتوان گفت که متصوفه به علت این که از اسلام نشأت گرفتهاند از اسلام و منابع عرفانی آن نیز بهره بردهاند. در این بخش به بررسی تعدادی از این آیات و روایات میپردازیم. بدون شک ارتباط انسات با خدا و ارتباط خدا با انسان در ادیان الهی و همچنین قرآن و مصداق بارز و اولیه آن پیامبران و افراد نیک آن زمان معرفی شدهاند. این مسأله (رسیدن به عرفان الهی) در آیات قرآن کریم و در روایات به طور صراحت آورده شده است و بیانات ائمه اطهار (ع) هم به تفسیر و بیان آنها پرداخته است و این دو با هم خود بهترین چراغ در این راه میباشد که اولاً مسیر هدایت و رسیدن به عرفان اسلامی را برای ما روشن میکند و ثانیاً این که ما را از چراغهای دیگر و گفتار غیر معصومین بینیاز مینماید. حال به آیات قرآن که میتواند به عنوان یکی از منابع تصوف باشد اشاره میکنیم. آیات قرآن کریم در این زمینه را میتوان به چند دسته عمده تقسیم نمود. دسته اول: آیاتی که اشاره به خلقت انسان و ارتباط مستقیم انسان با خدا و دادن برخی از علوم به انسان میباشد مثل: «وعلم ءآدم الاسماء کلها ثم عرضهم علی الملائکه فقال ءانبئونی باسماء هؤلاء ان کنتم صادقین» «خدای عالم همه اسماء را به آدم تعلیم نمود آنگاه حقائق آن اسماء را در نظر فرشتگان پدید آورد و فرمود خبر دهید مرا به اسماء اینان، اگر راست میگوئید.» این آیه و آیات شبیه به این دلالت میکند که خداوند با انسان ارتباط مستقیم پیدا میکند و این امکان را دارد خصوصاً در این آیه که دلالت مستقیم بر این مطلب دارد و به شدت این آیه واسطه بودن ملائکه را نفی میکند. دسته دوم آیاتی است که اشاره به عرفان به صورت پلکانی و برای همه حتی پیامبران می باشد. «و اذ قال ابراهیم رب ارنی کیف تحیی الموتی قال اولم تؤمن قال بلی ولکن لیطمئن قلبی» «زمانی که ابراهیم گفت بار پروردگارا! به من بنما که چگونه مردگان را زنده میکنی خدا فرمود باور نداری؟ گفت: آری باور دارم لیکن خواهم که دلم آرام گیرد.» این آیه اشعار به این مطالب دارد که در یک چنین مواردی محل ارتقاء و پیشرفت معارف الهیه حتی برای برخی پیامبران وجود داشته که نتیجه آن شناخت هر چه بهتر خداوند متعال میباشد و مسیر را برای عرفان الهی باز میکرده است. دسته سوم:آیاتی هستند که مسیر کلی سعادت انسان و راه رسیدن به خدا و مرام و سلک صحیح را نشان داده و مسیر را برای انسان مشخص مینمایند. «ان الدین عندالله الاسلام...» «هر آئینه دین نزد خدا اسلام است.» که این آیه دین صحیح را مشخص مینماید و مسیر کلی سعادت را به انسان نشان میدهد. دسته چهارم:در دسته سوم مسیر کلی سعادت را آیات قرآن برای ما مشخص میکند اما در مسیر چهارم زاد و توشه این راه و این که ما این راه را چگونه به سر منزل مقصود برسانیم برای ما مشخص شده است. دسته پنجم: آیاتی که دلالت بر تسبیح موجودات سماوی و ارضی میکند و بر انسان کنایه میزند که موجودات با داشتن شعور غریزی دائماً در حال تسبیح خدا هستند. در حالی که از نیروی عقلی که انسان برخوردار است آنها ندارند بنابراین میخواهد بگوید انسانی، که دارای غریزه و عقل هستی تو باید مراحل بالاتری از کمال را بپیمائی والا از موجودات بدون عقل هم پائینتری «سبح لله ما فی السموات و ما فی الارض...» «هر چه در آسمانها و زمین است همه به تسبیح و ستایش خدائی که مقتدر و حکیم است مشغولند.» این گوشهای بود از آیات فراوانی که دلالت بر ارتباط انسان با خدا و راههای رسیدن به عرفان الهی را به ما نشان میداد انشاء ا... در مقاله بعد به بررسی تعدادی از روایات این باب میپردازیم.
پی نوشتها: [1] .قرآن کریم، بقره/31. [2] .قرآن کریم، بقره/260. [3] .قرآن کریم، ال عمران/19. [4] .قرآن کریم، حدید/1. [5] قرآن کریم، حشر/1. [6] قرآن کریم، صف/1. تعداد مشاهده :928 | ارسال به دوست
|
- لطفا موضوع نظر را مرتبط با موضوع متن انتخاب کنید.
- درگیریهای لفظی شخصی حذف خواهد شد.
- لطفا از قسمت نظرات جهت تبلیغ سایت یا بلاگ خود استفاده نکنید . اینگونه نظرها حذف خواهد شد.
- فقط کافیست که مرورگر خود را Refresh کنید تا کد امنیتی جدید ظاهر شود قبل از اینکه بر روی کلید 'ارسال' کلیک کنید
- به خاطر داشته باشید که این کار فقط وقتی نیاز میشود که شما کد امنیتی را اشتباه وارد کرده باشید.
|
Host By : IraniNic.com -IraniNic.com |